Bảo vệ giữ xe mà làm mất xe, ai phải chịu trách nhiệm?
Hiện nay, tình trạng giữ xe tại các cửa hàng, siêu thị… diễn ra rất phổ biến. Tuy nhiên, việc này tiềm ẩn nguy cơ trộm cắp rất cao. Bởi, việc giữ xe chưa thật sự được quản lý chặt chẽ, người giữ xe cũng không thể quan sát hết và không thể nhận diện được ai là chủ của xe nào nếu trong trường hợp quá đông người. Vậy trong trường hợp làm mất xe của khách thì ai sẽ là người chịu trách nhiệm? Bảo vệ giữ xe hay là chủ cơ sở? Sau đây chúng ta cùng tìm hiểu để làm rõ hơn vấn đề này nhé.
* Hiện nay, tình trạng giữ xe tại các cửa hàng, siêu thị… diễn ra rất phổ biến. Tuy nhiên, việc này tiềm ẩn nguy cơ trộm cắp rất cao. Bởi, việc giữ xe chưa thật sự được quản lý chặt chẽ, người giữ xe cũng không thể quan sát hết và không thể nhận diện được ai là chủ của xe nào nếu trong trường hợp quá đông người. Vậy trong trường hợp làm mất xe của khách thì ai sẽ là người chịu trách nhiệm? Bảo vệ giữ xe hay là chủ cơ sở? Sau đây chúng ta cùng tìm hiểu để làm rõ hơn vấn đề này nhé.
* Để xác định việc làm mất xe là do ai thì ta sẽ chia ra thành các trường hợp sau:
Trường hợp 1: Mất xe là do lỗi của phía cửa hàng
Đa số các cửa hàng, trung tâm thương mại, hệ thống siêu thị hiện nay đã thuê người làm bảo vệ hoặc thuê từ các công ty dịch vụ bảo vệ để trong coi xe cho khách mua hàng.
Điều 119 bộ luật Dân sự 2015 có quy định:
– Giao dịch dân sự được thể hiện bằng lời nói, bằng văn bản hoặc có thể là bằng hành vi cụ thể.
– Giao dịch điện tử được coi là giao dịch bằng văn bản giao dịch dân sự thông qua phương tiện điện tử dưới hình thức thông điệp dữ liệu theo quy định của pháp luật.
Đối với những trường hợp nào pháp luật có quy định phải được lập bằng văn bản có công chứng, chứng thực, đăng ký thì phải tuân theo.
Hơn nữa, tại Điều 554 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định về Hợp đồng gửi giữ tài sản như sau: “Hợp đồng gửi giữ tài sản là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên giữ nhận tài sản của bên gửi để bảo quản và trả lại chính tài sản đó cho bên gửi khi hết thời hạn hợp đồng, bên gửi phải trả tiền công cho bên giữ, trừ trường hợp gửi giữ không phải trả tiền công.”
Bộ luật dân sự không quy định hợp đồng gửi giữ phải lập thành văn bản do đó việc khách hàng giao xe cho nhân viên bảo vệ trông xe và đã được sự đồng ý (thể hiện qua lời nói, chỉ dẫn, hướng dẫn nơi để xe của nhân viên bảo vệ và hành động đưa và nhận vé giữa khách hàng với nhân viên bảo vệ…). Khi khách hàng tiến hành giao xe cho bảo vệ trông coi, lúc này đã hình thành một hợp đồng gửi giữ giữa khách hàng và người bảo vệ thông qua chiếc thẻ giữ xe.
Trong trường hợp bảo vệ để mất xe của khách thì trách nhiệm sẽ thuộc về cửa hàng đã thuê người bảo vệ đó. Bởi, trong trường hợp này cửa hàng là bên giữ tài sản nên phải có các nghĩa vụ sau:
+ Bảo quản tài sản theo đúng thỏa thuận, trả lại tài sản cho bên gửi theo đúng tình trạng như khi nhận giữ;
+ Chỉ được thay đổi cách bảo quản tài sản nếu thấy việc thay đổi là cần thiết nhằm bảo quản tốt hơn tài sản đó và phải báo ngay cho bên gửi biết về việc thay đổi.
+ Thông báo kịp thời cho bên gửi biết về nguy cơ hư hỏng, tiêu hủy tài sản do tính chất của tài sản đó và yêu cầu bên gửi cho biết cách giải quyết trong một thời hạn. Đối với trường hợp hết thời hạn mà bên gửi không trả lời thì bên giữ có quyền thực hiện các biện pháp cần thiết để bảo quản và yêu cầu bên gửi thanh toán chi phí.
+ Bồi thường thiệt hại nếu làm mất, hư hỏng tài sản gửi giữ, trừ trường hợp bất khả kháng.
(Điều 557 Bộ luật dân sự 2015)
Đồng thời, tại Điều 556 Bộ luật dân sự 2015 cũng có quy định về quyền của bên gửi tài sản như sau:
+ Yêu cầu lấy lại tài sản bất cứ lúc nào, nếu hợp đồng gửi giữ không xác định thời hạn, nhưng phải báo trước trước cho bên giữ tài sản một thời gian hợp lý.
+ Yêu cầu bồi thường thiệt hại nếu bên giữ làm mất, hư hỏng tài sản gửi giữ, trừ trường hợp bất khả kháng.
* Như vậy, trong trường hợp cửa hàng có thuê người trông giữ xe cho khách mà để làm mất xe thì khách hàng có quyền yêu cầu bồi thường thiệt hại bằng với giá trị của chiếc xe tại thời điểm mất. Trường hợp cửa hàng không đồng ý bồi thường thiệt hại thì khách hàng có thể trình đơn khởi kiện để bảo vệ quyền lợi cho mình.
* Ngoài ra, tại Điều 600 Bộ luật Dân sự 2015 có quy định bồi thường thiệt hại do người làm công, người học nghề gây ra như sau: “Cá nhân, pháp nhân phải bồi thường thiệt hại do người làm công, người học nghề gây ra trong khi thực hiện công việc được giao và có quyền yêu cầu người làm công, người học nghề có lỗi trong việc gây thiệt hại phải hoàn trả một khoản tiền theo quy định của pháp luật.”. Như vậy thì trong trường hợp này thì cửa hàng sẽ là bên chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại cho khách hàng. Sau đó, cửa hàng có quyền yêu cầu những bảo vệ trực tiếp làm việc trong ca đó hoặc công ty dịch vụ bảo vệ quản lý bảo vệ đó hoàn trả một khoản tiền theo quy định về việc làm mất xe của khách hàng.
Về mức bồi thường pháp luật không quy định mức bồi thường và phần trăm bồi thường là bao nhiêu, do đó chi phí bồi thường sẽ là chi phí thực tế đối với tài sản tại thời điểm để xảy ra mất mát tài sản trên, trừ trường hợp các bên có thỏa thuận khác về mức bồi thường này.
Bên cạnh đó, còn phải xem xét vào lỗi, mức độ thiệt hại thực tế và hoàn cảnh thực tế gia đình, nhân thân và tài sản của nhân viên bảo vệ, nhưng việc nhân viên bảo vệ phải chịu trách nhiệm bồi thường sơ xót của mình là điều không tránh khỏi.
Lưu ý: Nếu phát hiện ra việc mất xe thì khách hàng cần báo ngay cho cửa hàng biết để tiến hành lập biên bản, trích xuất camera (nếu có) và trình báo ngay với cơ quan chức năng có thẩm quyền.
Trường hợp 2: Mất xe trong trường hợp do lỗi của khách hàng
– Việc trông coi xe của khách hàng khi mua hàng không phải là nghĩa vụ của cửa hàng. Do đó, tại một số cửa hàng thì do điều kiện chủ quan hoặc khách quan nào đó mà cửa hàng đó không thể thực hiện việc giữ xe cho khách. Có những cửa hàng chu đáo hơn sẽ có dán những thông báo về việc khách sẽ tự bảo quản đồ đạc mà cửa hàng không chịu trách nhiệm. Lúc này, nghĩa vụ trông giữ và bảo quản xe thuộc về khách hàng trong suốt quá trình sử dụng dịch vụ tại cửa hàng bởi không xuất hiện việc giao kết hợp đồng gửi giữ tài sản bằng hình thức lời nói hoặc hành vi cụ thể (gửi, trông, giữ xe) do đó nghĩa vụ bồi thường thiệt hại không đặt ra trong trường hợp này.
Do đó, trong trường hợp mà khách hàng mua hàng để làm mất xe trong trường hợp cửa hàng đã có thông báo về việc tự trông coi hoặc không có bảo vệ trông coi thì khách hàng phải hoàn toàn chịu trách nhiệm và cửa hàng sẽ không có nghĩa vụ phải đền bù cho khách hàng.